Kilala ang Pilipinas sa maraming bagay, mula sa mga makapigil-hiningang tanawin, mayabong na likas na yaman, hanggang sa mainit na pagkalinga sa kapwa; ang bansa ay hindi nauubusan ng mga bagay na dapat ipagmalaki.
Bukod dito, ang Pilipinas ay kilala rin bilang “multilingual country” kung saan ito ay tahanan ng 186 na wika, ayon sa lathalang “Counter-Babel: Reframing Linguistic Practices in Multilingual Philippines” ng University of the Philippines (UP) Department of Linguistics.
Saad pa sa artikulong ito na mula sa kabuoang 186 na wika, 184 ang kasalukuyang ginagamit at dalawa ang itinuturing nang extinct.
Sa 184 naman na ginagamit, 175 ang indigenous at siyam ang non-indigenous.
Kaya ayon sa ilang pag-aaral, may mga salita sa wikang Filipino na walang katumbas na salin sa ibang wika, dahil ang pagsasalin ay hindi lamang tungkol sa mismong salita, kung hindi sa kultural nitong konteksto.
Bet magpatanggol! Isa pang lawyer ni FPRRD, gustong i-'Bring Him Home' ng netizens
Dahil dito, narito ang ilan sa mga salita sa wikang Filipino na walang direktang salin sa wikang Ingles ayon sa Komisyon sa Wikang Filipino (KWF):
1. Gigil
Ang “gigil” ay ang hindi mapigil na masidhing tuwa o galit na karaniwang kinakikitahan ng madiing paglapat ng mga labi na sinasamahan pa ng panginginig.
Ang salitang ito ay nakabilang sa listahan ng “unstralatable words” ng Oxford English Dictionary (OED) noong 2025.
2. Kilig
Ang “kilig” ay ang pagpupuyos ng galak at sigla sa kalooban ng sinumang naliligayahan.
Minsan, sinasamahan ito ng panginginig ng katawan kasabay ng pangangaligkig ng leeg, balikat, at bisig.
Partikular itong inaayon sa aspetong romantiko na nararamdaman ng isang indibidwal para sa isa pang tao na tinatangi.
Ang salitang ito ay nakabilang sa listahan ng “unstralatable words” ng OED noong 2016.
3. Kababayan
Ang “kababayan” o “kabayan” ay ang karaniwang tawag sa sinumang kapuwa na nagmula sa iisang bansa, lalawigan, o bayan.
Kasama ng salitang “gigil,” nadagdag din ang salitang “kababayan” sa OED noong 2025.
4. Pasalubong
Ang “pasalubong” ay tumutukoy sa anumang bagay na ipinagkaloob ng isang indibidwal na dumating, kadalasan sa malayong pook, sa dinatnan.
Ang salitang ito ay nakabilang sa listahan ng “unstralatable words” ng OED noong 2015.
5. Salakot
Ang “salakot” ay isang sombrero na may malapad na pardiyas, patulis ang tuktok, at kadalasang ginagamit ng mga magbubukid bilang panangga sa matinding panahon.
Kasama ng mga salitang “gigil” at “kababayan,” ang salitang “salakot” ay nadagdag sa listahan ng “unstralatable words” ng OED noong 2025.
6. Videoke
Ang “videoke” ay de-koryenteng aparato na ginagamit sa pag-awit bilang libangan.
Ito ay napipindot upang makapili ng kantang aawitin at nagpapakita ng mga liriko sa iskrin.
Ang “videoke” ay kabilang sa 11 salita na naidagdag sa listahan ng “unstralatable words” ng OED noong 2025.
7. Sando
Ang “sando” ay isang kamiseta na walang manggas at karaniwang yari sa cotton, at isinusuot sa ilalim ng damit pang-itaas.
Ang “sando” ay kabilang sa 11 salita na naidagdag sa listahan ng “unstralatable words” ng OED noong 2025.
8. Trapo
Ang “trapo” ay tumutukoy sa sinumang politiko na hindi tunay na naglilingkod sa bayan dahil sa pagiging korap.
Ang "trapo" ay isa sa listahan ng “unstralatable words” ng OED noong 2018.
Sean Antonio/BALITA
